rustig ne demek?
rustig
sakin; telaşsız, acele etmeden
- Okunuş
- rüstıh /ˈrʏstəx/
rustig, Hollandacada sakin demektir: een rustige straat (sakin bir sokak). Kalabalık olmayan yer ve zaman, heyecanlanmayan kişi ve rüzgârsız hava için kullanılır. Ek almadan zarf da olur: “acele etmeden, rahatça”. “Sakin ol!” için Blijf rustig!, “acele etme, kendini yorma” için Doe rustig aan! denir. Karşılaştırması rustiger, rustigst. Yaklaşık “RÜS-tıh” okunur.
Son güncelleme:
rustig kelimesinin anlamları
sakin, sessiz (yer, zaman)
En sık anlamı: hareketin, gürültünün ve kalabalığın az olduğu yer ya da zaman. Zıttı druk.
We wonen in een rustige straat.Sakin bir sokakta oturuyoruz.
yoğun değil, kalabalık değil (iş, trafik)
Mağazada, işte ya da yolda az insan, az iş olduğunu anlatır: het is rustig op straat (sokakta trafik az).
Op maandag is het rustig in de winkel.Pazartesi günleri mağazada ortalık sakin olur.
sakin (kişi, davranış)
Heyecanlanmayan, telaşlanmayan kişi ya da davranış: een rustige jongen, rustig blijven.
Blijf rustig, er is niets aan de hand.Sakin ol, bir şey yok.
sakin (hava)
Hava durumu için rüzgârsız, fırtınasız: rustig weer.
Het was de hele dag rustig weer.Bütün gün hava sakindi.
acele etmeden, telaşsız (zarf olarak)
Bir işin acele edilmeden, rahatça yapıldığını anlatır. Zarf olarak ek almaz: rustig lezen, rustig slapen.
Lees de brief eerst rustig door.Önce mektubu acele etmeden baştan sona oku.
çekinmeden, gönül rahatlığıyla
Korkmadan, bir sakınca görmeden yapılabilecek bir şeyi anlatır.
Je kunt je fiets hier rustig neerzetten.Bisikletini buraya gönül rahatlığıyla bırakabilirsin.
rustig nasıl okunur?
rustig iki hecedir: rus-tig. Vurgu ilk hecededir. Türkçe okuyuşla iki tuzak var: u burada kısa bir “ü”dür, sondaki -ig ise “ıh” diye okunur.
- rus hecesini vurguyla söyle. u kısa bir “ü”dür: “rüs”; Türkçedeki gibi “rus” değil.
- tig hecesindeki i gevşek bir “ı”dır, g ise boğazdan gelen hırıltılı sestir: “tıh”.
- Birleştir: “RÜS-tıh”. Türkçe alışkanlıkla son heceyi vurgulama.
- Çekimli biçimlerde g'den sonra ünlü gelir; ses biraz yumuşar ama yine boğazdan gelir: rustige “rüstıhı”, rustiger “rüstıhır”.
| Biçim | Okunuş | IPA |
|---|---|---|
| rustig | rüstıh | /ˈrʏstəx/ |
| rustige | rüstıhı | /ˈrʏstəɣə/ |
| rustiger | rüstıhır | /ˈrʏstəɣər/ |
| rustigst | rüstıhst | /ˈrʏstəxst/ |
| rust | rüst | /rʏst/ |
| rustig aan doen | rüstıh aan dun | /ˌrʏstəxˈan dun/ |
Türkçe okuyuşla rustig “rustik” olur; bu, u yerine Hollandacadaki oe sesini söylemek demektir. Farkı, yalnız bu ünlünün değiştiği şu çiftlerde dinle:
- rust sakinlik, dinlenmeroest pas (demirde)
- mus serçemoes püre
- Yazıda -ig görünse de bu ek “ıh” diye okunur: gezellig “hızelıh”, prettig “pretıh”.
- rustig aan doen kalıbında ana vurgu aan üzerindedir: “rüstıh AAN dun”.
- Hollanda'nın kuzeyinde ve batısında g sert, güneyinde ve Belçika'da daha yumuşak söylenir; ikisi de doğrudur.
- Aynı -ig ekiyle biten sıfatlar: gezellig (keyifli), prettig (hoş, rahat), nodig (gerekli), weinig (az). Bu kelimelerde de -ig vurgu almaz.
rustig mi, rustige mi? Çekim ve karşılaştırma
| fiilden sonra (ek almaz) | De straat is rustig. | Sokak sakin. |
|---|---|---|
| zarf (ek almaz) | Hij praat rustig. | Sakin sakin konuşuyor. |
| een + het kelimesi | een rustig dorp | sakin bir köy |
| het + het kelimesi | het rustige dorp | sakin köy |
| de kelimesi | een rustige straat | sakin bir sokak |
| çoğul | rustige buren | sakin komşular |
| karşılaştırma | rustiger (dan) | (-den) daha sakin |
| karşılaştırma, isimden önce | een rustigere buurt | daha sakin bir mahalle |
| en üstünlük, fiilden sonra | het rustigst / het rustigste | en sakin |
| en üstünlük, isimden önce | de rustigste kamer | en sakin oda |
| iets / niets ile | iets rustigs | sakin bir şey |
| isim | de rust | sakinlik, huzur; dinlenme |
| zıt anlamlısı | druk, onrustig | kalabalık, hareketli; huzursuz |
- İsimden önce rustig çoğu zaman -e alır: de rustige straat, het rustige dorp, rustige buren. Tek istisna een, geen, elk gibi kelimelerden sonra gelen tekil het kelimesidir: een rustig dorp, een rustig huis. Kuralın tamamı: Hollandaca dil bilgisi.
- Zarf olarak kullanılınca rustig hiç ek almaz: Hij slaapt rustig. Türkçedeki “sakin sakin”, “rahat rahat” gibi tekrar da gerekmez.
- Karşılaştırma -er, en üstünlük -st ekiyle yapılır: rustig, rustiger, rustigst. “-den daha sakin” için dan kullanılır: rustiger dan de stad.
- Fiilden sonra en üstünlükte hem het rustigst hem het rustigste kullanılır: 's Ochtends is het hier het rustigst.
- iets, niets gibi kelimelerden sonra sıfat -s alır: iets rustigs (sakin bir şey), niets rustigs (sakin hiçbir şey).
rustig ile en çok kurulan kalıplar
Yer, zaman ve hava
- een rustige straat, een rustige buurt
- sakin bir sokak, sakin bir mahalle
- een rustig dorp
- sakin bir köy
- Het is rustig in de winkel.
- Mağazada ortalık sakin.
- Het is rustig op straat.
- Sokakta ortalık sakin, trafik az.
- rustig weer
- sakin hava, rüzgârsız hava
- een rustige ochtend
- sakin bir sabah
İnsan ve davranış
- rustig blijven, je rustig houden
- sakin kalmak, sakinliğini korumak
- Blijf rustig!
- Sakin ol!
- Rustig maar.
- Sakin ol, tamam (teskin ederken).
- een rustige jongen
- sakin bir çocuk, sakin bir genç
- rustig praten
- sakin sakin konuşmak
- rustig worden
- sakinleşmek
Acele etmeden
- het rustig aan doen
- kendini yormamak, ağırdan almak
- Doe rustig aan!
- Acele etme! Kendini yorma!
- Rustig aan!
- Yavaş ol! Acele etme!
- Neem rustig de tijd.
- Acele etme, vaktini ayır.
- rustig slapen
- rahat uyumak, huzur içinde uyumak
- iets rustig doorlezen
- bir şeyi acele etmeden baştan sona okumak
rust ailesinden kelimeler
rust ve rustig ile kurulan kelimeler
| Hollandaca | Kelimesi kelimesine | Türkçesi |
|---|---|---|
| onrustig | sakin olmayan | huzursuz, tedirgin, hareketli |
| rustigjes | sakincik | sakin sakin, usulca |
| de rustigheid | sakinlik | sakinlik |
| rustig aan doen | sakin yapmak | kendini yormamak, ağırdan almak |
Kelimenin temeli de rust (sakinlik, huzur, dinlenme) ismidir; fiili rusten (dinlenmek). Aynı anlam alanında kalm ailesinden kalmeren (sakinleş(tir)mek) ve de kalmte (sakinlik), stil ailesinden de stilte (sessizlik) sık geçer.
rustig, stil, kalm, langzaam: hangisi ne zaman?
- rustig
Az hareket, az kalabalık, az telaş. Yer, zaman, kişi ve hava için en genel kelime; hem sıfat hem zarf.
Het is rustig op het station.İstasyonda ortalık sakin.
- stil
Ses yok ya da çok az: Wees stil! (Sessiz ol!). Hareketsizlik için de kullanılır: Zit stil! (Kıpırdamadan otur!). een stille buurt gibi kalıplarda rustig anlamına yaklaşır.
In de bibliotheek moet je stil zijn.Kütüphanede sessiz olmalısın.
- kalm
Heyecansız, soğukkanlı; özellikle kişinin tepkisini anlatır: kalm blijven. Sözlükler rustig ile eş anlamlı verir; een kalme zee (dalgasız deniz) gibi doğa için de kullanılır. Fransızcadan gelmiştir.
Ze bleef kalm tijdens het examen.Sınav boyunca sakin kaldı.
- langzaam
Hız: yavaş. rustig hızı değil sakinliği, telaşsızlığı anlatır.
De trein rijdt langzaam.Tren yavaş gidiyor.
- druk
Kalabalık, hareketli, yoğun; rustig kelimesinin zıttı.
Op zaterdag is het druk in de stad.Cumartesi günleri şehir kalabalık olur.
sakin ol, sessiz ol, acele etme: Türkçedeki “sakin” Hollandacada nasıl söylenir?
Türkçedeki “sakin” Hollandacada çoğu zaman rustig olur. Ama “Sakin ol!”, “Sessiz ol!”, “Acele etme!” gibi ünlemlerde ve bazı fiillerde kalıp değişir:
| Türkçesi | Hollandaca | Örnek |
|---|---|---|
| Sakin ol! | Blijf rustig! / Rustig maar. | Rustig maar, we vinden je sleutel wel.Blijf rustig “sakinliğini koru” demektir; Rustig maar birini teskin ederken söylenir. |
| Sakin olun, lütfen. (resmî) | Blijft u rustig, alstublieft. | Blijft u rustig, alstublieft. De dokter komt zo.u ile emir cümlesinde fiil -t alır: blijft u. |
| Sessiz ol! | Stil! / Wees stil! | Wees even stil, de baby slaapt.Ses söz konusuysa stil kullanılır, rustig değil. |
| Acele etme! Yavaş ol! | Rustig aan! / Doe rustig aan! | Doe rustig aan, we hebben tijd genoeg. |
| kendini yormamak, dinlenmek (bir süre) | het rustig aan doen | Je moet het deze week rustig aan doen.Hastalıktan sonra doktorun sık söylediği bir kalıp. |
| sakinleşmek | rustig worden / kalmeren | Na een paar minuten werd hij weer rustig. |
| rahat rahat uyumak | rustig slapen | Met het raam dicht kun je rustig slapen.Türkçedeki tekrar (“rahat rahat”) gerekmez. |
| çekinmeden (sorabilirsin) | rustig | Je kunt het me rustig vragen.Bu anlamda rustig, “korkmadan, bir sakınca görmeden” demektir. |
| Dükkânda bugün iş az. | Het is rustig in de winkel. | Het is vandaag rustig in de winkel, er komen weinig klanten. |
| huzur, sakinlik | de rust | Na een drukke week heb ik rust nodig. |
Türkçede “sakin” ile kurulan ifadelerin Hollandacası
- sakin
- rustig, kalm
- sessiz
- stil
- Sakin ol!
- Blijf rustig! / Rustig maar.
- Sessiz ol!
- Stil! / Wees stil!
- Acele etme! Yavaş ol!
- Rustig aan! / Doe rustig aan!
- kendini yormamak, ağırdan almak
- het rustig aan doen
- sakinleşmek
- rustig worden, kalmeren
- huzur, sakinlik
- de rust
- huzursuz, tedirgin
- onrustig
- kalabalık, yoğun
- druk
- soğukkanlı, heyecansız
- kalmÇok sakin: doodkalm.
- rahat uyumak
- rustig slapen
Seviyeye göre rustig örnek cümleleri
A1
- Onze straat is rustig.Sokağımız sakin.
- Het is rustig in de winkel.Mağazada ortalık sakin.
- Blijf rustig!Sakin ol!
- Mijn buurman is een rustige man.Komşum sakin bir adam.
- Vandaag is het rustig weer.Bugün hava sakin.
A2
- We zoeken een rustig huis buiten de stad.Şehir dışında sakin bir ev arıyoruz.
- Doe rustig aan, je bent nog ziek.Kendini yorma, daha hastasın.
- 's Nachts is het hier veel rustiger dan overdag.Geceleri burası gündüzden çok daha sakin.
- Lees de vragen eerst rustig door.Önce soruları acele etmeden baştan sona oku.
- In de vakantie kan ik rustig uitslapen.Tatilde rahatça geç saate kadar uyuyabiliyorum.
B1
- Je kunt me rustig bellen als je een vraag hebt.Bir sorun olursa beni çekinmeden arayabilirsin.
- Ze bleef rustig, ook toen de klant boos werd.Müşteri sinirlendiğinde bile sakin kaldı.
- Op maandagochtend is het in het zwembad meestal het rustigst.Yüzme havuzu genellikle en sakin pazartesi sabahları olur.
- Sinds we verhuisd zijn, kunnen we eindelijk rustig slapen.Taşındığımızdan beri nihayet rahat uyuyabiliyoruz.
- Na het werk luister ik graag naar iets rustigs.İşten sonra sakin bir şey dinlemeyi severim.
B2
- De huisarts raadde me aan het een paar weken rustig aan te doen.Aile hekimi birkaç hafta kendimi yormamamı tavsiye etti.
- Wie in een rustige wijk wil wonen, betaalt vaak meer huur.Sakin bir semtte oturmak isteyen genellikle daha çok kira öder.
- Het gesprek verliep rustiger dan ik had verwacht.Görüşme beklediğimden daha sakin geçti.
- Hij reageerde opvallend rustig op het slechte nieuws.Kötü habere şaşırtıcı derecede sakin tepki verdi.
- De onrustige nachten met de baby zijn voorbij; nu slaapt ze rustig door.Bebekle geçen huzursuz geceler geride kaldı; artık sabaha kadar deliksiz uyuyor.
Kiralık daire bakarken: kısa diyalog
- Is het hier rustig? Ik werk 's nachts en slaap overdag.Burası sakin mi? Geceleri çalışıp gündüzleri uyuyorum.
- Ja, het is een rustige straat. Er rijden bijna geen auto's.Evet, sakin bir sokak. Neredeyse hiç araba geçmiyor.
- En de buren? Zijn die ook rustig?Ya komşular? Onlar da sakin mi?
- Boven woont een rustig stel zonder kinderen.Üst katta çocuksuz, sakin bir çift oturuyor.
- Mooi. Mag ik er nog even rustig over nadenken?Güzel. Bunu biraz daha rahatça düşünebilir miyim?
- Natuurlijk, neemt u rustig de tijd en belt u me als u beslist.Tabii, acele etmeyin; karar verince beni arayın.
rustig ile kalıplaşmış ifadeler
het rustig aan doen
Kendini yormamak, ağırdan almak, daha az çalışmak.
Harfiyen: işi sakin yapmak
Neem het rustig.
Kafana takma, rahat ol (İngilizce take it easy kalıbından çeviri).
Harfiyen: Onu sakin al.
Türkçe konuşanların en sık yaptığı hatalar
een rustig straateen rustige straatstraat bir de kelimesi; isimden önce sıfat -e alır.
een rustige dorpeen rustig dorpdorp bir het kelimesi; een ile het kelimesi arasında sıfat -e almaz.
Ben rustig!Blijf rustig!zijn fiilinin emir biçimi ben değil wees'tir; “Sakin ol!” için en doğal kalıp Blijf rustig!
Doe rustig aan! (“sessiz ol” derken)Wees stil!rustig aan “acele etme, kendini yorma” demektir; sesi kesmesini istiyorsan stil kullanılır.
meer rustigrustigerKarşılaştırma -er ekiyle yapılır: rustiger dan de stad.
Ik zoek iets rustig.Ik zoek iets rustigs.iets ve niets gibi kelimelerden sonra sıfat -s alır.
“rustik” (Türkçe harflerle okuyarak)“rüstıh”u kısa bir “ü”dür; sondaki -ig ise “ıh” okunur, “ik” ya da “ig” değil.
rustig kelimesinin kökeni
rustig, de rust (sakinlik, dinlenme) ismine -ig eki eklenerek kurulmuştur. Etymologiebank'a göre “sakin, telaşsız” anlamıyla ilk kez 1475 yılında kaydedilmiştir; Franck'ın sözlüğü kelimenin geç Orta Hollandacada dinî ve mistik metinlerde geçtiğini, Orta Aşağı Almancada da bulunduğunu belirtir. Kelime “sakin” anlamıyla Endonezceye de ödünç geçmiştir.
Kendini dene: rustig üzerine 10 soru
10 soru. Her cevaptan sonra kısa açıklamayı görürsün.
Boşluğa ne gelir? “We wonen in een ___ straat.”
Cevabı göster
Doğru cevap: rustige. straat bir de kelimesi; isimden önce sıfat -e alır.
Boşluğa ne gelir? “Het is een ___ dorp.”
Cevabı göster
Doğru cevap: rustig. een ile tekil het kelimesi arasında sıfat -e almaz.
“Sakin ol!” cümlesinin doğrusu hangisi?
Cevabı göster
Doğru cevap: Blijf rustig!. Emir cümlesinde fiil başa gelir; zijn fiilinin emri ben değildir. Doğal kalıp Blijf rustig!
Doe rustig aan! ne demek?
Cevabı göster
Doğru cevap: Acele etme, kendini yorma!. het rustig aan doen, kendini yormamak, işi ağırdan almak demektir.
rustig kelimesinin karşılaştırma biçimi (daha sakin) hangisi?
Cevabı göster
Doğru cevap: rustiger. rustig, rustiger, rustigst.
Kütüphanede birinden sesini kesmesini istiyorsun. Hangisi?
Cevabı göster
Doğru cevap: Wees stil, alsjeblieft.. Ses için stil kullanılır; rustig aan acele etmemek demektir.
Je kunt me rustig bellen. ne demek?
Cevabı göster
Doğru cevap: Beni çekinmeden arayabilirsin.. Bu cümlede rustig “korkmadan, bir sakınca görmeden” demektir.
Boşluğa ne gelir? “Voor het slapengaan lees ik graag iets ___.”
Cevabı göster
Doğru cevap: rustigs. iets'ten sonra sıfat -s alır: iets rustigs.
Het is rustig in de winkel. ne demek?
Cevabı göster
Doğru cevap: Mağazada ortalık sakin, müşteri az.. Yer için rustig, kalabalığın ve hareketin az olduğunu anlatır.
rustig sonundaki -ig nasıl okunur?
Cevabı göster
Doğru cevap: “ıh”. -ig eki gevşek bir “ı” ve boğazdan gelen bir sesle okunur: “RÜS-tıh”.
Sık sorulan sorular
rustig ne demek?
rustig, Türkçede sakin demektir: een rustige straat (sakin bir sokak), een rustige man (sakin bir adam). Ek almadan “acele etmeden, rahatça” anlamında zarf da olur. Zıttı druk (kalabalık, hareketli).
“Sakin ol” Hollandaca nasıl denir?
En doğal kalıp Blijf rustig! Birini teskin ederken Rustig maar da denir. Resmî konuşmada Blijft u rustig, alstublieft. Acele eden birine ise Rustig aan! ya da Doe rustig aan! dersin.
rustig ile stil arasındaki fark nedir?
stil önce sesi anlatır: Wees stil! (Sessiz ol!). rustig ise hareketin, kalabalığın ve telaşın az olduğunu anlatır: een rustige straat. Sessiz bir sokak çoğu zaman sakindir de; bu yüzden een stille buurt ile een rustige buurt birbirine yakındır.
rustig ile kalm arasındaki fark nedir?
Sözlükler ikisini eş anlamlı verir. kalm daha çok kişinin heyecanlanmamasını, soğukkanlılığını anlatır: Ze bleef kalm. Yer ve zaman için genellikle rustig kullanılır: Het is rustig in de stad.
Rustig aan ne demek?
Rustig aan! “Acele etme, yavaş ol!” demektir. Tam kalıp het rustig aan doen: kendini yormamak, işi ağırdan almak. Örnek: Je moet het deze week rustig aan doen. (Bu hafta kendini yormamalısın.)
rustig mi, rustige mi?
Fiilden sonra ve zarf olarak ek almaz: De straat is rustig, Hij slaapt rustig. İsimden önce çoğu zaman -e alır: een rustige straat. Yalnız een + tekil het kelimesinde ek yoktur: een rustig dorp.
rustig ile langzaam arasındaki fark nedir?
langzaam hızı anlatır: langzaam rijden (yavaş sürmek). rustig sakinliği, telaşsızlığı anlatır: een rustige straat, rustig blijven.
rustig nasıl okunur?
İki hecede, vurgu ilk hecede olacak biçimde yaklaşık “RÜS-tıh” diye okunur. u kısa bir “ü”dür, -ig “ıh” okunur. IPA gösterimi /ˈrʏstəx/ biçimindedir.