huisarts ne demek?
dehuisarts
aile hekimi
- Okunuş
- höysarts /ˈɦœysɑrts/
- Çoğul
- huisartsen
huisarts, Hollandacada aile hekimi demektir. Artikeli de'dir (de huisarts), çoğulu huisartsen. İki hecedir ve yaklaşık “höysarts” diye okunur. Hollanda'da sağlık sorununda ilk başvurulan doktordur; hastanedeki uzmana çoğunlukla onun sevkiyle gidilir. Muayenehane kapalıyken bekleyemeyecek sağlık sorunları için de huisartsenpost aranır.
Son güncelleme:
huisarts kelimesinin anlamı
aile hekimi, pratisyen hekim
Uzman değil, genel hekim olarak çalışan ve çevresindeki kayıtlı hastalarına bakan doktor. Muayene eder, ilaç yazar, küçük müdahaleler yapar ve gerekirse hastayı uzmana sevk eder. Konuşmada naar de huisarts gaan denince çoğu zaman muayenehaneye gitmek kastedilir.
Mijn huisarts heeft een praktijk vlak bij ons huis.Aile hekimimin muayenehanesi evimizin hemen yakınında.
huisarts nasıl okunur?
huisarts iki hecedir: huis-arts. Vurgu ilk hecededir. Zor kısmı huis kelimesinden tanıdığın ui sesidir.
- İlk heceyi huis gibi söyle: ağzını “ö” diyecekmiş gibi aç, dudaklarını yuvarla ve sesi “ü”ye doğru kaydır: “höys”.
- s sesini net tut; kelimenin ortasında da “z” olmaz.
- arts hecesindeki a kısadır; r, t ve s seslerini araya ünlü koymadan sırayla söyle.
- Vurguyu başa koy: “HÖYS-arts”. Türkçe alışkanlıkla son heceye bastırma.
| Biçim | Okunuş | IPA |
|---|---|---|
| huisarts | höysarts | /ˈɦœysɑrts/ |
| huisartsen | höysartsın | /ˈɦœysɑrtsə(n)/ |
| huisartsenpost | höysartsınpost | /ˈɦœysɑrtsə(n)ˌpɔst/ |
| arts | arts | /ɑrts/ |
| dokter | doktır | /ˈdɔktər/ |
- Çoğuldaki -en “ın” gibi söylenir; sondaki n konuşmada çoğu zaman düşer: “höysartsı”.
- huis kısmı tek hecedir; “hu-is” diye ikiye bölünmez.
- dokter kelimesinin ikinci hecesindeki e vurgusuzdur ve “ı”ya yakın söylenir: “doktır”.
De huisarts mı, het huisarts mı?
Doğrusu de huisarts. Bileşik kelimede artikeli son parça belirler: het huis ama de arts, bu yüzden de huisarts. Zincir de de kelimelerindeki gibi kurulur:
| Yapı | Doğru | Yanlış |
|---|---|---|
| belirli isim | de huisarts | |
| bu aile hekimi | deze huisarts | |
| şu / o aile hekimi | die huisarts | |
| hangi aile hekimi? | welke huisarts? | |
| aile hekimimiz | onze huisarts | |
| een + sıfathet huis'in tersine, de kelimelerinde een'den sonra da sıfat -e alır. | een nieuwe huisarts | |
| de + sıfat | de nieuwe huisarts | |
| ilgi zamiri | de huisarts die me heeft doorverwezen | |
| yerine geçen zamirKişi için cinsiyete göre hij ya da ze kullanılır. | Onze huisarts gaat met pensioen. Ze stopt in juni. |
Çoğulu huisartsen'dir ve yine de alır: de huisartsen, deze huisartsen, onze huisartsen. Bileşiklerde çoğul biçim araya girer: de huisartsenpost, de huisartsenpraktijk. Sözlüklerde huisartspraktijk yazımı da vardır.
- het huis ile karıştırma: huis- ile başlayan bileşiklerde artikeli ikinci kelime belirler. de huisarts (de arts) ama het huiswerk (het werk).
- -arts ile biten meslek adlarının hepsi de alır: de tandarts, de kinderarts, de dierenarts.
- huisarts- ile başlayan bileşiklerde de artikeli son kelime belirler: de huisartsenpost (de post), de huisartsenpraktijk (de praktijk), het huisartsbezoek (het bezoek).
huisarts kelimesinin çoğulu ve biçimleri
| tekil, belirli | de huisarts | aile hekimi |
|---|---|---|
| tekil, belirsiz | een huisarts | bir aile hekimi |
| çoğul | de huisartsen | aile hekimleri |
| belirsiz çoğul | huisartsen | aile hekimleri (genel olarak) |
| bileşik | de huisartsenpraktijk | aile hekimi muayenehanesi |
| bileşik | de huisartsenpost | nöbetçi aile hekimliği merkezi |
- Çoğul -en ile yapılır: huisarts → huisartsen, tıpkı arts → artsen gibi. Huisartses yanlıştır.
- Sözlükler küçültme hâli olarak huisartsje biçimini de verir ama günlük dilde neredeyse hiç kullanılmaz.
- Bileşikler bitişik yazılır: huisartsenpost, huisartsen post değil.
huisarts ile en çok kurulan kalıplar
Fiillerle
- naar de huisarts gaan
- aile hekimine gitmek
- de huisarts bellen
- aile hekimini aramak
- een afspraak maken bij de huisarts
- aile hekiminden randevu almak
- de huisarts raadplegen
- aile hekimine danışmak (resmî)
- zich inschrijven bij een huisarts
- bir aile hekimine kaydolmak
- van huisarts veranderen
- aile hekimini değiştirmek
- met de huisarts overleggen
- aile hekimiyle görüşmek
Aile hekiminin yaptıkları
- doorverwijzen naar een specialist
- uzmana sevk etmek
- een verwijsbrief geven
- sevk yazısı vermek
- medicijnen voorschrijven
- ilaç yazmak
- spreekuur houden
- hasta kabul etmek, muayene saati tutmak
- op huisbezoek komen
- hastanın evine gelmek
Muayenehanede
- de doktersassistente
- doktor asistanı (telefonu açar, randevu verir)
- het spreekuur
- muayene saati
- het telefonisch spreekuur
- telefonla danışma saati
- de wachtkamer
- bekleme salonu
- het herhaalrecept
- sürekli kullanılan ilaç için yeni reçete
Sıfatlarla
- je eigen huisarts
- kendi aile hekimin
- de dienstdoende huisarts
- nöbetçi aile hekimi
- de verwijzende huisarts
- sevk eden aile hekimi
- een nieuwe huisarts
- yeni bir aile hekimi
İçinde huisarts ve arts geçen kelimeler
huisarts- ile başlayanlar
| Hollandaca | Kelimesi kelimesine | Türkçesi |
|---|---|---|
| de huisartsenpost | aile hekimleri noktası | nöbetçi aile hekimliği merkezi (akşam, gece, hafta sonu) |
| de huisartsenpraktijk | aile hekimleri pratiği | aile hekimi muayenehanesi |
| de huisartsenzorg | aile hekimleri bakımı | aile hekimi hizmetleri |
| de huisartsenopleiding | aile hekimleri eğitimi | aile hekimliği uzmanlık eğitimi |
| het huisartsbezoek | aile hekimi ziyareti | aile hekimine gidiş |
-arts ile biten meslekler
| Hollandaca | Kelimesi kelimesine | Türkçesi |
|---|---|---|
| de tandarts | diş hekimi | diş hekimi, dişçi |
| de kinderarts | çocuk hekimi | çocuk doktoru |
| de oogarts | göz hekimi | göz doktoru |
| de dierenarts | hayvanlar hekimi | veteriner |
| de bedrijfsarts | şirket hekimi | işyeri hekimi |
Aynı aileden: de arts (hekim), de huisdokter (aile hekimi için eş anlamlı, daha seyrek), de huisartsgeneeskunde (aile hekimliği bilimi), de oud-huisarts (eski aile hekimi, artık çalışmayan aile hekimi).
huisarts, dokter, arts, specialist: hangisi ne zaman?
- de huisarts
Kayıtlı olduğun aile hekimi; sağlık sorununda ilk başvurduğun doktor.
Ik bel eerst de huisarts.Önce aile hekimini arıyorum.
- de dokter
Her türlü doktor için günlük kelime; hitapta da kullanılır. Naar de dokter gaan denince çoğu zaman aile hekimine gidilir.
Ik moet naar de dokter.Doktora gitmem lazım.
- de arts
Meslek adı; resmî yazılarda ve bileşiklerde: huisarts, tandarts, kinderarts.
Ze studeert om arts te worden.Doktor olmak için okuyor.
- de specialist
Hastanedeki uzman hekim. Uzman bakımı için çoğunlukla aile hekiminin sevki gerekir.
De huisarts verwijst me door naar een specialist.Aile hekimi beni bir uzmana sevk ediyor.
- de huisartsenpost
Aile hekiminin muayenehanesi kapalıyken bekleyemeyecek sağlık sorunları için aranır.
In het weekend bel je de huisartsenpost.Hafta sonu nöbetçi aile hekimliği merkezini ararsın.
- de spoedeisende hulp (SEH)
Hastanenin acil servisi. Hayati tehlike yoksa önce huisartsenpost aranır.
Na het ongeluk ging hij met de ambulance naar de spoedeisende hulp.Kazadan sonra ambulansla acil servise gitti.
aile hekimine, aile hekiminde, aile hekiminden: Türkçe ekler Hollandacada nasıl söylenir?
Türkçede “aile hekimi”ne ek getiriyoruz. Hollandacada ise her ekin yerine bir edat gelir; üstelik Türkçedeki ek ile Hollandacadaki edat her zaman aynı yönü göstermez:
| Türkçesi | Hollandaca | Örnek |
|---|---|---|
| aile hekimine (gidiyorum) | naar de huisarts | Ik ga naar de huisarts. |
| aile hekimindeyim | bij de huisarts | Ik ben nu bij de huisarts. |
| aile hekiminden (randevu almak) | een afspraak bij de huisarts | Ik maak een afspraak bij de huisarts.Türkçedeki “-den” ekine takılma; randevu bij ile alınır. |
| aile hekiminden (sevk almak) | een verwijzing van de huisarts | Ik heb een verwijzing van de huisarts nodig. |
| bir aile hekimine (kaydolmak) | zich inschrijven bij een huisarts | We hebben ons ingeschreven bij een huisarts in de buurt.Kayıt da bij ile yapılır, naar ile değil. |
| aile hekimine (sormak) | aan de huisarts vragen | Vraag het aan je huisarts. |
Türkçede doktor ve sağlıkla ilgili ifadelerin Hollandacası
- aile hekimi
- de huisarts
- doktor
- de dokter, de arts
- muayenehane
- de praktijk, de huisartsenpraktijk
- muayene saati
- het spreekuur
- sevk, sevk yazısı
- de verwijzing, de verwijsbrief
- reçete
- het receptrecept aynı zamanda yemek tarifi demektir.
- eczane
- de apotheek
- nöbetçi doktor
- de dienstdoende huisarts, de huisartsenpost
- acil servis
- de spoedeisende hulp (SEH)
- hastane
- het ziekenhuis
- sağlık sigortası
- de zorgverzekering
Seviyeye göre huisarts örnek cümleleri
A1
- Ik ga naar de huisarts.Aile hekimine gidiyorum.
- Ik heb een afspraak bij de huisarts.Aile hekiminde randevum var.
- Bel de huisarts!Aile hekimini ara!
- Mijn huisarts heet dokter De Jong.Aile hekimimin adı Doktor De Jong.
- Is de huisarts ver van je huis?Aile hekimi evine uzak mı?
A2
- Mijn zoon heeft koorts. Ik bel de huisarts.Oğlumun ateşi var. Aile hekimini arıyorum.
- Als je de huisarts belt, krijg je eerst de doktersassistente aan de lijn.Aile hekimini aradığında önce doktor asistanıyla konuşursun.
- Na de verhuizing zoeken we een nieuwe huisarts.Taşınmanın ardından yeni bir aile hekimi arıyoruz.
- De huisarts heeft me een recept voor antibiotica gegeven.Aile hekimi bana antibiyotik reçetesi verdi.
- In onze wijk zijn drie huisartsen.Mahallemizde üç aile hekimi var.
B1
- Voor een specialist in het ziekenhuis heb je een verwijzing van de huisarts nodig.Hastanedeki bir uzmana gitmek için aile hekiminden sevk gerekir.
- 's Avonds en in het weekend bel je bij spoed de huisartsenpost.Akşamları ve hafta sonu acil bir durumda nöbetçi aile hekimliği merkezini ararsın.
- Het is verstandig om je na een verhuizing snel bij een huisarts in te schrijven.Taşındıktan sonra hemen bir aile hekimine kaydolmak akıllıca olur.
- Omdat de praktijk vol zat, kon ik me niet bij die huisarts inschrijven.Muayenehane dolu olduğu için o aile hekimine kaydolamadım.
- De huisartsenpraktijk is tussen de middag gesloten.Aile hekimi muayenehanesi öğle saatlerinde kapalı.
B2
- De huisarts geeft alleen een verwijzing als hij dat medisch nodig vindt.Aile hekimi yalnız tıbben gerekli gördüğünde sevk verir.
- Zorg van de huisarts valt niet onder het verplicht eigen risico.Aile hekiminin verdiği bakım, zorunlu kendi risk payı (eigen risico) kapsamına girmez.
- Omdat onze huisarts geen nieuwe patiënten aanneemt, moesten we verder zoeken.Aile hekimimiz yeni hasta kabul etmediği için aramaya devam etmek zorunda kaldık.
- Volgens de dienstdoende huisarts was het niet nodig om naar de spoedeisende hulp te gaan.Nöbetçi aile hekimine göre acil servise gitmeye gerek yoktu.
Aile hekimini arayıp randevu almak: kısa diyalog
- Huisartsenpraktijk De Linde, goedemorgen. U spreekt met Sanne.De Linde aile hekimliği muayenehanesi, günaydın. Ben Sanne.
- Goedemorgen, met Mehmet Demir. Ik wil graag een afspraak maken bij de huisarts.Günaydın, ben Mehmet Demir. Aile hekiminden randevu almak istiyorum.
- Wat is uw geboortedatum?Doğum tarihiniz nedir?
- Twaalf maart negentienvierentachtig.On iki Mart bin dokuz yüz seksen dört.
- Dank u. Wat zijn uw klachten?Teşekkürler. Şikâyetleriniz neler?
- Ik hoest al twee weken en ik ben erg moe.İki haftadır öksürüyorum ve çok yorgunum.
- Dan plan ik u in bij de huisarts. Kunt u morgen om kwart over negen?O zaman sizi aile hekimine yazıyorum. Yarın dokuzu çeyrek geçe gelebilir misiniz?
- Ja, dat lukt. Dank u wel.Evet, uyar. Çok teşekkürler.
- Graag gedaan. Als de klachten erger worden, belt u dan gerust terug.Rica ederim. Şikâyetleriniz artarsa çekinmeden yeniden arayın.
Muayenehane duyurusu nasıl okunur?
Huisartsenpraktijk De Linde. Spreekuur alleen op afspraak. Bel voor een afspraak op werkdagen tussen 8.00 en 10.00 uur. Voor uitslagen en herhaalrecepten kunt u na 11.00 uur bellen. Buiten openingstijden: bel de huisartsenpost. Bij levensgevaar: bel 112.
- het spreekuur
- muayene saati
- alleen op afspraak
- yalnız randevuyla
- op werkdagen
- hafta içi, iş günlerinde
- de uitslag
- tahlil ya da test sonucu
- het herhaalrecept
- sürekli kullanılan ilaç için yeni reçete
- buiten openingstijden
- çalışma saatleri dışında
- de huisartsenpost
- nöbetçi aile hekimliği merkezi
- bij levensgevaar
- hayati tehlike varsa
Hollanda'da bir aile hekimine kaydolmak zorunlu değil ama Rijksoverheid bunu önerir: kayıtlı olduğunda ihtiyaç duyduğunda hep bir doktorun olur ve akşam, gece ya da hafta sonu huisartsenpost'a başvurabilirsin. Uzman bakımı için, örneğin hastanede tedavi için, aile hekiminden sevk yazısı gerekir; sevksiz gidersen masrafı kendin ödemen gerekebilir. Hayati tehlike varsa doğrudan 112'yi ara. Sağlık konusu inburgering sınavında da karşına çıkar: KNM konuları.
Türkçe konuşanların en sık yaptığı hatalar
het huisartsde huisartsBileşikte artikeli son parça belirler: de arts, dolayısıyla de huisarts.
Ik ga naar huisarts.Ik ga naar de huisarts.Türkçede artikel yok; Hollandacada burada de gerekir.
Ik heb een afspraak van de huisarts.Ik heb een afspraak bij de huisarts.“Aile hekiminden randevu” kalıbındaki “-den” ekini van ile çevirme; randevu bij ile söylenir.
ons huisartsonze huisartsons yalnız het kelimeleriyle olur; huisarts bir de kelimesidir.
de huisarts dat me heeft doorverwezende huisarts die me heeft doorverwezende kelimeleri ilgi zamiri olarak die ile bağlanır.
huisartsen posthuisartsenpostHollandacada bileşik kelimeler bitişik yazılır.
Ik bel 112, want ik heb koorts. (hayati tehlike yokken)Ik bel de huisarts, want ik heb koorts.112 hayati tehlike içindir. Muayenehane kapalıysa huisartsenpost aranır.
huisarts = eve gelen doktorhuisarts = aile hekimiKelimesi kelimesine “ev doktoru” olsa da anlamı aile hekimidir; muayene çoğunlukla muayenehanede olur, ev ziyareti yalnız gerektiğinde yapılır.
“hu-is-arts” (üç hece)“HÖYS-arts” (iki hece)ui tek bir ses gibi söylenir ve vurgu ilk hecededir.
huisarts kelimesinin kökeni
huisarts, huis (ev) ve arts (hekim) kelimelerinden oluşan bir bileşiktir; arada bağlantı sesi yoktur. arts Orta Hollandaca ersetere ve arsete biçimlerinden gelir, Latince archiater üzerinden Eski Yunanca arkhiatrós kelimesine uzanır; bugünkü kısa biçimi Almanca Arzt kelimesinin etkisini taşır. Papiamento'daki dokter di cas (“evin doktoru”) Hollandaca huisarts'ın birebir çevirisidir.
Kendini dene: huisarts üzerine 10 soru
10 soru. Her cevaptan sonra kısa açıklamayı görürsün.
huisarts hangi artikeli alır?
Cevabı göster
Doğru cevap: de. Artikeli son parça belirler: de arts, yani de huisarts.
huisarts kelimesinin çoğulu hangisi?
Cevabı göster
Doğru cevap: huisartsen. arts gibi huisarts da çoğulu -en ile yapar.
“Aile hekimine gidiyorum.” cümlesinin doğrusu hangisi?
Cevabı göster
Doğru cevap: Ik ga naar de huisarts.. Yön naar ile söylenir ve isimden önce de gerekir.
Boşluğa ne gelir? “Voor een specialist heb je een ___ van de huisarts nodig.”
Cevabı göster
Doğru cevap: verwijzing. Uzmana gitmek için aile hekiminden verwijzing (sevk) alınır; recept ilaç içindir.
Boşluğa ne gelir? “___ huisarts is erg aardig.” (Aile hekimimiz çok nazik.)
Cevabı göster
Doğru cevap: Onze. de kelimesiyle onze kullanılır.
“Bir aile hekimine kaydolmak” Hollandacada hangisidir?
Cevabı göster
Doğru cevap: zich inschrijven bij een huisarts. Kayıt bij ile yapılır: Ik schrijf me in bij een huisarts.
Cumartesi gecesi çocuğunun ateşi çok yükseldi ama hayati tehlike yok. Kimi ararsın?
Cevabı göster
Doğru cevap: de huisartsenpost. Muayenehane kapalıyken huisartsenpost aranır; 112 yalnız hayati tehlike içindir.
de doktersassistente kimdir?
Cevabı göster
Doğru cevap: Muayenehanede telefonu açan, randevu veren ve basit testler yapan asistan. Doktor asistanı hekime yardım eder: telefonları karşılar, randevu verir, basit testler yapar.
Hollanda'da bir aile hekimine kaydolmak zorunlu mu?
Cevabı göster
Doğru cevap: Hayır, ama önerilir. Rijksoverheid'a göre zorunlu değil ama kayıt önerilir; böylece ihtiyaç duyduğunda hep bir doktorun olur.
huisarts kelimesinin vurgusu hangi hecededir?
Cevabı göster
Doğru cevap: ilk hecede: HUIS-arts. Bileşiklerde vurgu ilk parçaya gelir.
Sık sorulan sorular
huisarts ne demek?
huisarts, Türkçede aile hekimi demektir. Artikeliyle birlikte de huisarts diye öğrenilir.
Aile hekimi Hollandaca nasıl denir?
Aile hekimi, Hollandacada de huisarts demektir. Konuşmada çoğu zaman yalnız de dokter de denir: Ik moet naar de dokter.
huisarts de mi, het mi?
huisarts bir de kelimesidir: de huisarts. het huis ile başlasa da artikeli son parça de arts belirler.
huisarts kelimesinin çoğulu nedir?
Çoğulu huisartsen'dir: In onze wijk zijn drie huisartsen.
huisarts nasıl okunur?
İki hecede, Türkçe harflerle yaklaşık “höysarts” diye okunur. IPA gösterimi /ˈɦœysɑrts/ biçimindedir.
huisarts ile dokter arasındaki fark nedir?
dokter her doktor için kullanılan günlük kelimedir ve hitapta da kullanılır. huisarts ise belirli bir görevi anlatır: kayıtlı olduğun aile hekimi. arts meslek adıdır ve resmî yazılarda daha çok görülür.
huisartsenpost nedir?
de huisartsenpost, aile hekiminin muayenehanesi kapalıyken, yani akşam, gece ve hafta sonu, bekleyemeyecek sağlık sorunları için aranan nöbetçi merkezdir. Rijksoverheid'a göre hayati tehlike yoksa acil servise gitmeden önce burayı ararsın; hayati tehlike varsa doğrudan 112'yi ararsın.
Uzman doktora gitmek için huisarts gerekir mi?
Uzman bakımı için, örneğin hastanede tedavi için, aile hekiminden sevk yazısı (verwijsbrief) gerekir. Aile hekimi sevki yalnız tıbben gerekli gördüğünde verir. Fizyoterapist ve diyetisyen gibi bazı hizmetler için genellikle sevk gerekmez; poliçeni kontrol et.
Aile hekimine kaydolmak zorunlu mu?
Hayır. Rijksoverheid kaydı önerir ama zorunlu tutmaz. Muayenehane doluysa ya da çok uzakta oturuyorsan hekim seni kabul etmeyebilir; hekim bulamazsan sağlık sigortan yardımcı olabilir.
doktersassistente ne demek?
de doktersassistente (erkek için de doktersassistent) doktor asistanıdır. Aile hekimini aradığında telefonu çoğu zaman o açar, randevu verir ve basit testleri yapar.